Oddech życia

dod.: 2014-09-03, 15:12

Kiedy się rodzimy robimy wdech, a kiedy umieramy robimy wydech. W przestrzeni pomiędzy tymi dwoma oddechami zawarte jest nasze całe życiowe doświadczenie tu na Ziemi. Pomimo tego, że ciało, które przechowuje naszego ducha umiera, w pewien sposób, światło naszej duszy nigdy nie przestaje płonąć, tak jak światło słońca, które zawsze świeci. Nasze ograniczone postrzeganie sprawia, że nie jesteśmy w stanie zobaczyć światła słonecznego po zachodzie słońca po drugiej stronie globu. Podobną trudność mamy z zaakceptowaniem wiecznej natury naszej duszy. Aby pogłębić postrzeganie niezbędne do odczucia wiecznego spokoju, które leży u podstaw istnienia, należy wyjść poza to co doczesne i przyziemne, i spojrzeć na wszystko z góry, z punktu obserwacyjnego.

Joga uczy, że sposobem na przejście mostu i dojście do tych unikalnych stanów bycia jest cykl oddechu. Praca z oddechem podczas praktyki jogi może być wyzwaniem i z początku może być też frustrująca. Tylko niewielu zaawansowanych praktykujących potrafi z powodzeniem połączyć złożone ruchy ze spokojnym i kontrolowanym oddechem. Kiedy po raz pierwszy zaczęłam praktykować jogę, byłam bardziej zainteresowana efektem końcowym pozycji niż subtelnościami oddechu.
Upłynęły lata zanim zintegrowałam pranayamę lub kontrolę oddechu z moimi codziennymi praktykami.
Dopiero gdy mój nauczyciel, Sri K. Pattabhi Jois, bezpośrednio przekazał mi wiedzę o pranayamie wg metody jogi ashtanga, byłam gotowa na odkrycie tej drzemiącej we mnie siły. Teraz rozumiem, że bez oddechu nie ma jogi i obecnie oddech inspiruje mnie tak samo jak pozycje, a nawet bardziej. Dobrze wykonane pozycje, akrobatyczne ruchy i poruszające się dłonie pozostaną tylko ozdobnikami jeśli nie dołączymy skupienia na oddechu, które stanowi serce jogi.

Magia pracy z oddechem polega na tym, że gdy kontrolujemy oddech uzyskujemy dostęp do pięciu powłok lub ciał: fizycznego, umysłowego, emocjonalnego, energetycznego i duchowego. Nasz oddech jest czynnością kontrolowaną zarówno przez działania świadome jak i podświadome dzięki czemu uzyskujemy dostęp zarówno do naszej świadomości jak i podświadomości.
Regulacja oddechu ma olbrzymi wpływ na to czy możemy pozostać spokojni, zdrowi i zrównoważeni. Podczas długiego wdechu i wydechu stymulujemy zdolność układ przywspółczulnego do uspokajania co zazwyczaj nazywamy reakcją relaksacyjną (pwn.pl: zmniejszone napięcie mięśniowe, aktywność korowa, tempo pracy serca, ciśnienie krwi). Oddychanie przez nos pogłębia stan relaksacji podczas gdy oddychanie przez otwarte usta wysyła do mózgu sygnał odpowiadający niebezpieczeństwu i panice. Głęboki oddech ujjayi nauczany w jodze ashtanga stabilizuje prace serca podczas wysiłku fizycznego, wzmacnia układ krążenia, wywołuję reakcję relaksacyjną i sprawia, że umysł jest w pełni skoncentrowany na chwili obecnej.


Guruji zawsze powtarzał, że praktyka ashtangi to praktyka oddychania a pozycje to tylko „wygibasy”. Skupianie uwagi na oddechu jest jednym z głównych założeń jogi i bez poświęcenia uwagi oddechowi joga stanie się jedynie kolejną formą ćwiczeń fizycznych.
Joga pozwala na nawiązanie głębszej więzi z samym sobą poprzez skręcanie ciała, wchodzenie w niewygodne pozycje, oddychanie i skupianie wzroku na pojedynczych punktach. Odpowiedni stopień trudności niezbędny na każdym etapie praktyki jest wystarczający do tego by zatrzymać poruszenia umysłu i stworzyć długą pauzę w strumieniu myśli, który zazwyczaj płynie nieprzerwanie. Głęboki oddech sprawia, że wszystkie powłoki naszego bytu są w pełni obecne i zintegrowane.

Ashtanga uczy, że wyrównanie długości wdechu i długości wydechu jest najważniejszym celem praktyki. Gdy tego dokonamy, oba aspekty naszej świadomości będą w stanie równowagi. Wdech można połączyć z przyjmowaniem, braniem i działaniem, a wydech można połączyć z puszczeniem, dawaniem i wyciszeniem. Podczas wykonywanie pozycji, które są wymagające, bolesne lub wymagają większej gibkości dobrze jest skoncentrować się chwilowo na wydechu. Pozycje, które są wymagające ponieważ do ich wykonania potrzebujemy dużo siły dobrze wykonywać skupiając się na łączeniu ruchu unoszenia z wdechem, aby wzmocnić siłę oddechu.

Prawdopodobnie największym wyzwaniem w praktyce jogi jest utrzymanie spokojnego i równego oddechu podczas gdy poruszamy się stale zwiększając stopień trudności asan. Ciężko jest pamiętać o oddechu kiedy wykonywana pozycja jest tak trudna, że mamy jedynie ochotę wstrzymać oddech. Naszym naturalnym odruchem w momencie gdy pojawiają się trudności, strach, ból i frustracja jest wstrzymanie oddechu. Jednak kiedy zatrzymujemy oddech, zatrzymujemy przepływ energii życiowej. Ważne jest by oddychać, szczególnie gdy w pozycjach pracujemy nad naszymi psychicznymi i emocjonalnymi ograniczeniami. Jedną z głównych oznak zaawansowania w praktyce serii pozycji nie jest jedynie umiejętność ich poprawnego wykonania, ale umiejętność utrzymania głębokiego i równego oddechu podczas ich wykonywania. W momencie, gdy opanujesz swobodny oddech w trudnych asanach będziesz jednocześnie praktykować głęboką relaksację, która pomoże Ci w trudnych sytuacjach życiowych. Czasami dwa długie i głębokie oddechy mogą zapobiec eskalacji kłótni pomiędzy przyjaciółmi lub partnerami. Praktyka jogi, która wykorzystując oddech zatrzymuje pociąg udręki z czasem będzie stawała się coraz bardziej naturalna zarówno na macie jak i poza nią.

Jeśli wykonujesz swoją praktykę skupiając się wyłącznie na utrzymaniu asan, prawdopodobnie poświęcisz oddech na rzecz zewnętrznej formy. Jednak efekty nie usprawiedliwiają w jodze środków. Wręcz odwrotnie, użyte środki są celem i efektem praktyki. Joga jest podróżą i procesem. Jeśli nie pozwolimy na to by głęboki wdech i wydech był naszym przewodnikiem w praktyce jogi to możliwe, że nigdy nie pozwolimy sobie wejść w stan głębokiego spokoju. Celem życia nie jest jedynie przeżyć je jak najszybciej, byle do ostatniego wydechu, a raczej cieszyć się wspaniałą podróżą i rozkoszować się tym co spotka nas po drodze. Kiedy porzucisz potrzebę osiągania czegokolwiek odkryjesz, że spokój, którego potrzebujesz masz już w sobie, pomiędzy wdechem i wydechem.


Kino MacGregor - jedna z kilku certyfikowanych przez Śri.K.Pattabhi Joisa nauczycieli Astanga Jogi. Jako jedna z najmłodszych kobiet na świecie ukończyła trzecia serię i obecnie praktykuje czwartą.

powrót